کورد پ .ک. ک

site kurd pkk uptodate shod!

با عرض سلام و خسته نباشید به تمامی آزاد اندیشان و حامیان حقوق بشر

"انجمن مبارزه با جنایات اکراد" از تمامی نویسندگان و خبرنگاران درخواست می کند تا چنانچه مطالبی در مورد جنایتها و سیاستهای ناسیونالیستی اکراد (علی الخصوصص جنایات اکراد در شهرهای ترک نشین ایران –مثل ارومیه و مهاباد و.. - ) دارند به آدرس این انجمن ارسال فرمایند تا هر چه سریعتر در وئبلاگ این انجمن منتشر شود. تا بدینوسیله سیاستهای پشت پرده سیاستمداران جنایتکار کرد به همه آزاد اندیشان نمایان شود.

لازم به ذکر است که این انجمن یک انجمن بشردوستانه است و به هیچ گروهی وابسته نیست.و حتی با مردم کرد نیز سر دشمنی و نزاع ندارد. بلکه به عنوان یک وظیفه انساندوستانه سعی در جلوگیری ایجاد یک بحران منطقه ای می باشد. چرا که اگر به سیاستهای اکراد در شهرهای آذربایجانغربی نگاه کنیم می بینیم که آنها سعی در اشغال اراضی این مناطق دارند. و در سالهای گذشته نیز چندین بار به وسیله راههای نظامی سعی در هر چه سریعتر کردن دستیابی به  این اهداف خود بو ده اند.

Kurd_jenocid@yahoo.com

www.kurd-pkk.blogfa.com

كشته شدن 5 سرباز ترك توسط شورشيان پ.ك.ك

جام‌جم آنلاين: مقامات ارتش تركيه اعلام كردند روز چهارشنبه 12 اكتبر در جريان درگيري نيروهاي نظامي تركيه با شورشيان كرد حزب كارگران كردستان تركيه «پ.ك.ك» در جنوب شرقي تركيه 5 سرباز ترك كشته شدند.
به گزارش راديو بين‌المللي فرانسه و به نقل از خبرگزاري آناتولي ، مقامات ارتش تركيه گفتند در جريان يك درگيري ميان نيروهاي دولتي و شورشيان «پ.ك.ك» در حومه شهر تونچلي در جنوب شرق تركيه 5 سرباز ترك به قتل رسيدند.
نيروهاي نظامي تركيه از يك هفته پيش پس از كسب اطلاع از تجمع چندصد نفر از شورشيان «پ.ك.ك» در مناطق كوهستاني تونچلي دست به حملاتي عليه اعضاي حزب غيرقانوني «پ.ك.ك» در اين مناطق زده‌اند.

پنج شنبه 21 مهر ماه 1384   02:05

جام جم انلاین

موساد مزاحم واشنگتن در کردستان عراق

همکاري مخفي امنيتي اسرائيلي ها و کردهاي عراق که پس از سرنگوني رژيم صدام در سال 2003 رونق گرفته بود در ماه هاي اخير به دليل نفوذ واشنگتن دچار فتور شده است. يک کارشناس مسائل امنيتي خاورميانه مي گويد پس ازانتخاب شدن جلال طالباني رهبر کرد به مقام رياست جمهوري عراق در بهار  2005يک جنگ منافع ميان اسرائيل و امريکا، دو متحد نزديک ، به وجود آمد.
طالباني رئيس جمهور جديد براي اين که توسط شيعيان و سني ها مورد انتقاد قرار نگيرد ديگر نمي توانست روابطي را توسعه دهد که از سوي اکثريت عظيم عراقي ها محکوم بود. بنابراين بازي دوگانه کردها متوقف شد.»
از آن زمان بخشي از ماموران اسرائيلي شمال عراق را ترک کردند. هم اکنون حدود صد نفر از ماموران اسرائيلي در اين منطقه باقي مانده اند که بايد به آنها بازرگانان اسرائيلي را افزود که ديگر نمي توانند مانند گذشته مگر از طريق واسطه هاي کرد يا اردني فعاليت کنند.
با اين حال ، جنگ به تحکيم مشارکت ميان موساد، سرويس مخفي اسرائيل و مقامات کرد که در جريان سي سال جنگ عليه رژيم بغداد متحد بودند، کمک کرد. هدف اسرائيل از همکاري با کردها تشويق تمايلات فدرال اين قوم و جلوگيري از نفوذ ايران در عراق بود.
پاتريک کلاوسون ، معاون مدير مرکز تحقيقات امريکايي انستيتوي سياست هاي خاور نزديک در واشنگتن مي گويد: «پس از اشغال عراق، اسرائيلي ها که از مشاهده ورود هزاران زوار ايراني به عراق نگران بودند تلاش بي حاصلي براي متقاعد کردن امريکايي ها در بستن مرز ايران و عراق انجام دادند.
اسرائيلي ها که متوجه شدند متحدان امريکايي آنها در حال گرفتار شدن در باتلاق هستند، بنابراين تصميم گرفتند شخصا مسائل را در دست گيرند.
در شهرهاي اربيل و سليمانيه ، مستشاران نظامي اسرائيلي ، اغلب تحت پوشش بازرگانان ماموريت داشتند آموزش نظامي پيشمرگ ها، شبه نظاميان کرد؛ را بهبود ببخشند.
براساس برآوردهاي منابع نظامي فرانسوي ، در آغاز سال 2004حدود 1200مامور موساد يا ماموران اطلاعات نظامي اسرائيل در کردستان عراق فعاليت داشتند. ماموريت آنها تشکيل و آموزش کماندوهاي کرد بود که به اندازه کافي توانايي مقابله با شبه نظاميان شيعه در جنوب عراق ، به ويژه نيروهاي مقتدي صدر را داشته باشند.
رهبران کرد با اظهارات مطلوب اين همکاري را تشويق مي کردند. در 6ژوئن گذشته ، مسعود بارزاني ، رهبر حزب دموکراتيک کردستان عراق گفت داشتن روابط با اسرائيل يک جرم نيست به ويژه که اغلب کشورهاي عرب داراي روابطي با کشور عبري هستند.»
از گذشته هاي دور، کوهستان هاي کردستان عراق يک پناهگاه جاسوسان محسوب مي شوند. رئيس سابق يک سرويس اطلاعاتي اروپايي مي گويد: حضور افراد زيادي در اين منطقه خودمختار از سال 1991به اسرائيلي ها امکان اجير کردن ماموراني را داد که به داخل ساير گروه ها نفوذ کردند.
امروز، اولويت کردها نفوذ در ارتش جديد عراق است که فرماندهي آن به عهده يک کرد است و اين مساله نمي تواند برخلاف منافع اسرائيل باشد.
اسرائيل با اتحاد با کردهاي عراق مراقبت خود در مورد ايران و سوريه ، دو دشمن بزرگش در خاورميانه را تحکيم کرد. با اين حال ، فعاليت هاي اسرائيل به ايجاد مزاحمت براي واشنگتن منجر شد.
يک اسرائيلي که تحت پوشش يک دانشگاهي به اربيل اعزام شده مي گويد: «ما فشار زيادي را از سوي واشنگتن متحمل مي شويم تا به مانورهايمان با کردها خاتمه دهيم. امريکايي ها ديگر با طرح هاي اسرائيلي ها موافق نيستند.»
واشنگتن ديگر مايل نيست يک حضور مزاحم اسرائيل براي منافعش را در کردستان عراق تحمل کند.

مترجم: بهرام افتخاري
منبع: روزنامه فيگارو/28 سپتامبر

چهارشنبه 27 مهر ماه 1384   10:04

« سويوق بولاق » نامي فراموش شده !

           سال 1248 ش. را بايد در واقع سال شروع تعدي هايي از نوع جديد به اراضي دايمي آذربايجان به حساب آورد . ضعف حكومت مركزي و در برابر آن به اقتدار رسيدن دو همسايه شمال  و شما لغرب ا ين منطقه ( روس و عثماني ) زمينه را براي  نا آ رامي منطقه كاملا مهيا نموده بود . زياده خواهي اين دو ابر قدرت و احساس نگراني و تهديد از سوي يكد يگر با لطبع مزيد بر علت و مقدمه اي براي نا امني  و نا آرامي هايي متعدد منطقه بود كه متاسفانه وجب به وجب خاك آذربايجان سهمي از اين فجا يع تاريخي را از ا ين گذر داراست .

        منطقه مورد بحث اين مقا ل « ســويــوق بــولاق و حــومــه » در اين  تاريخ  تحت  امر مظفرالسلطنه نامي كه حسب الامر شجاع الدوله حاكم خوي و سلماس به اين سمت گمارده شده بود قرار داشت . مشيرديوان والي حكومت كردستان از غيبت چند روزه مظفرالسلطنه استفاده نموده و (علـــــي خان ارشد فيض الله  بيگي  ) را كه ا ز بزرگان ايل  فيض اللهي  بود به جاي مظفرالسلطنه منصوب و روانه منطقه مي نمايد . وي افرادي را از ايل خود به سمت كلانتر – داروغه بازار – كشيك باشي – فراش باشي – باشما قچي باشي – ابدارچي باشي .....منصوب مي نمايد و با آوردن افراد مسلح  از ناحيه كردستان  به عنوان كشيك چي هاي دولتي در وا قع عنان اختيار منطقه را در دست مي گيرد . هزينه تمامي اين منصوبين خــاني از مردمان عادي شهر و روستا ها و حتي مسافران و عابران گرفته  ميشد و  به جهت سكونت اين لشگر تحميلي خانه چندين تن از متوليان و معتمدين سويوق بولاق به تصرف ا ينان در آمده بود . ( ملا غفور امام جمعه – حاجي ملك الكلام – خليل خان خويلو – عبدالله خان منصور... ). عليرغم ا ينهمه نيرو ا لبته شبي نبود كه دزد به منازل و دكاكين  مردم نزند و مردماني بيگناه كشته نشوند . ا ز مكري و تيلكوه  دزدهاي مشهوري  جهت  سرقت  اموال  مردم  داوطلب  مي شدند  و بي هيچ مزاحمتي اين كا ررا  مي كردند . در چنين اوضاعي بسياري از بزرگان و عالمان و تاجران و ثروتمندان سويوق بولاق براي در امان ماندن از تعرضا ت اشغالگران خودرا به تابعيت روس  يا عثماني در مي آوردند و بدين طربق صف بندي جاهلانه اي فيمابين اهالي  منطقه بوجود امد كه ساليان سال دوام يا فت و بصورت يك امر عادي در امد .

     در سال 1281 ش . با شروع جنگ جهاني اول قواي روس بلافاصله منطقه مورد بحث را اشغال نمود و ا ين  نفوذ را بيشتر در مناطق سوق الجيشي  و بازرگاني و نظامي تقويت نمود . سلطان عثماني در يك تاكتيك  جنگي  شيخ حسام الدين و شيخ نجم الدين ( دو ايل باشي كرد ) را با  فرمان  جهاد عليه  قواي  روس  وارد خاك  آ ذربايجان  نمود . تفنگدارا ن  اوراماناتي و مريوانـــــــــي وظيفه مشايعت اين دو شيخ را به عهده داشتند . در مسير حركت بيگ زاده هاي عشاير و ايلات كرد هر يك با چند سوار مسلح به اين اردو مــــــي پيوستند . در ماه صفر سال 1333 ه . ق . اين اردو وارد سقز شد و  اردوي  مجهز  گورك  و سرشيو را نيز ا ز اين شهر همراه خود نمود و روز بعد عازم سويوق بولاق شدند  در هنگام عبور از بانه محمد خان حاكم  بانه را دستگير و تبرباران و اموالش را غارت نمودند. بقيه اهالي بلافاصله بيرق عثماني را بر  در خانه هايشان آويختند و منتظر حوادث بعدي ماندند . اردوي شيوخ با بيرق نصرمن الله وفتح القريب و اردوي عثماني با بيرق ماه و ستاره پيشا پيش اين اردو به حركت در آمدند . در مسير اين اردوي نجات بخش ( !! ) هيچ منزل – مغازه و مزرعه اي در امان نمي ماند .

      درهمين اوان حسب الامر دولت، متصرف پاشا با ششصد نفر عساكر و قورخانه با توپ و تجهيزا ت از راه رواندوز  به  سويوق بولاق حركت نمودند تا به اردوي نجات بخش بپيوندند . محمد حسين خان سردار ، والي سويوق بولاق با وجود ا ينكه تابعيت ضمني روس را داشت به پيشواز اردو در آمد در حاليكه در همين  روز قنسول  روس با ا تباع خود از سويوق بولاق به قوشاچاي فرار نمود و اتباع خود را در سويوق بولاق تنها گذاشــــــت . شجاع الدوله ا ز تبريز به حمايت كنسول روس در آمد و قوايي مجهز به قوشاچـــــاي اعزام نمود . چند روز بعد قواي روس ( شجاع الدوله ) و قواي عثماني ( متصرف پاشا ) در حومه قوشاچـــاي و سويوق بولاق به هــم رسيده و مشغول نــبرد شدند . دو روز و دو شب تمــام شش هــزار نفر لشگر مختلط از ترك و كرد و عرب و فارس و عشاير و اهالي محل با توپ و تفنگ و قداره و چوبدست  نزاع نمودند و نهايتا فتح و ظفر نصيب قواي عثماني گرديد . كليه اموال اهالي چـــه سويوق بولاق و چه قوشاچــاي و چه روستاهاي مسيراردو به اتهام تابعيت روس به تصرف قواي مهاجم در امد و بسياري از مردمان بـــــي گناه كشته شدند . سردار والي سويوق  بولاق و مظفرالسلطنه والي قوشاچـــــاي دستگير شدند . مولانا شيخ شرفكند كه همراه متصرف پاشا از سويوق بولاق امده بود حاكم قوشاچـــــــاي گرديد و در جلسه اي كه با حضور شيخ حسام الدين و شيخ نجم الدين و شيخ عرف و عشاير بانه – گورك – مريوان – دهبكر – مامش و پيران  تشكيل  يافت  تصميم بر اين گرفته شد كه اردو به دو قسمت  تقسيم شده و يك قسمت به جهت تصرف اروميه و يك قسمت به جهت تصرف تبريز روانه شوند .

     ارومــيه دو روز بعد بدون هيچ ممانعت به تصرف در امد و روز بعد خبر سقوط مــــراغه رسيد . پس از قتل و غارت هايــــــي فجيع كه از سوي اين اردوي مسلح  كرد  كه تحت حمايت موقت دولت عثماني در امده بود صورت گرفت ايـــــــن اردو وارد تبريز شد . پانزده روز اين اشغال به طول  انجاميد  در روز  پانزدهم شجاع الدوله كه به صوفيان فرار كرده بود در معيت سالدات هاي روس به تبريز هجوم آورد و پس از چهار ساعت جنگ و گريز شهر را متصرف شدند و هر آنچه كه ا ز دست قواي اردوي  نجا ت بخش  به جا مانده بود  اين بار توسط اردوي سالدات ها غارت گرديد . متصرف پاشا  با شنيدن خبر تصرف  تبريز توسط قواي روس از اروميه خارج و به سويوق بولاق عقب نشيني كرد . شيخ عارف به موصل گريخت و ديگر اكراد هر يك به گوشه اي پراكنده شدند . بنا بر روايت تاريخ نگاران بي طرف در فروردين ماه اين سال در تمامي سويوق بولاق حتي يك سقف سالم نمانده بود تا اهالي از بارانهاي بهاري بدان پناه ببرند !

     در كنار اين بي خانماني پيشرفت قواي روس در منطقه كماكان ادامه داشت و طولي نكشيد كه از بندر انزلي تا بانه در اختيار قواي روس قرار گرفت . « گوبرناد » منتخب روس در سويوق بولاق و حومه حاج وهاب خان اردلان بود . ريال از حيث اعتبار ساقط و ليره روسي وارد چرخه معاملات گرديد . حاج وهاب اردلان در مدت پنج ماه والي گري ليره هاي بسياري اندوخت و ثروت فراواني بهم زد . دولت ايران براي جلوگيري از پيشرفت روز افزون قواي روس مجددا دست بدامن عشاير كرد گرديد و شيخ محمود از شيوخ جاف و ايل همه وند را ( از منطقه سليمانيه ) به همراه عباس بيگ نامي راهي منطقه نمود . در اين روزها اهالي سويوق بولاق در خانه هاي يهوديان سرشيو پناه گرفته بودند . اولين اقدام شيخ محمود و همراهان غارت خانه هاي يهوديان سرشيوي بود . اهالي مستاصل كه از سرشيو به سوي سويوق بولاق در حال فرار بودند توسط قواي آقا صالح رنگه ريژان ( از عشاير جاف ) مورد قتل عام و تجاوز قرار گرفتند و تعداد بسيار اندكي توانستند به سويوق بولاق برسند . جنايات رنگه ريژان به حدي شنيع بود كه شيخ محمود تصميم به اعدام وي گرفت اما قاضي فلاح مانع او گرديد . معهذا عليرغم حضور شيوخ كرد و گوبرناد هاي محلي در راس امور، قواي روس تنها در يك روز پانصد نفر از محترمين و معتمدين سويوق بولاق را قتل عام نمود بي آنكه كسي مانع كارشان گردد .

     اين قتل و غارت مدت دو سال تمام هر از گاه توسط قواي روس – عثماني – كرد و يا حتي دست نشاندگان دولت مركزي ايران ادامه يافت . مردمان بومي و صاحبان اصلي روستا ها و شهرها بدون هرگونه مدافعي مورد تجاوز ارضي – مالي و نفسي مي گرديدند . در صد بسيار بالايي ار اهالي به مراغه – تبريز و يا اروميه و تهران مهاجرت اجباري نمودند . دركنار بلاياي فوق الذكر اهالي سويوق بولاق در اوايل سال 1335 ه . ق خبر اسكان اردوي نظامي بريتانيا را هم در مسير راه سقز به سويوق بولاق در يافت نمودند . با ورود اين اردو اوضاع آشفته تر ار پيش گرديد . بريتانيا علت حضور اردوي نظامي خود در منطقه را كشتار آسوري ها و ارامنه مورد حمايت بريتانيا بدست اسماعيل اقا سيمتگو ي شكاك اعلام نموده بود . اما اين ظاهر امر بود چراكه قواي بريتانيا حامل مقاصد ديگري بودند . استقرار ايلات تحت حمايت خود در برابر قواي روسيه مقصد اصلي آنها بود . فلذا اين بار اهالي بي پناه تيكان تپه و صايين قالا آماج تجاوزات ارضي قلدرانه بريتانيا قرار گرفته و مجبور به ترك خانه هايشان و تحويل آن به آسوري ها و ارامنه رانده شده از روسيه گرديدند . در حاليكه همه متوجه تيكان تپه و صايين قالا شده بودند به ناگاه بحري بيگ از عشاير كركوك با سواران مسلح از مرز گذشته و يكسر به سويوق بولاق هجوم آورد . در عرض نيمروز شهر بلاصاحب را تصرف و تمامي قواي روس و فارس را از شهر بيرون راند و يا به هلاكت رساند . سپس به قواي بريتانيا پيغام فرستاد كه در قبال تحويل سويوق بولاق به اين قوا،  تقاضاي هزار تغار گندم را داد . دولت بريتانيا به تاجر باشي فاضل و قادر خان ( معتمدين محل ) دستور داد تا اين مقدار گندم را تهيه نمايند اما با وجود قحطي و جنگي كه شش سال پياپي گريبانگير منطقه بود امكان تهيه اين مقدار گندم محال مي نمود . فلذا بحري بيگ به دريافت چهار صد ليره انگليسي راضي شد و سپس به سوي سليما نيه عقب نشست .

     منطقه سويوق بولاق و حومه در سال 1337 ه . ق . پس از آنكه بارها و بارها بين قواي روس و غثماني و كرد و ارامنه .... دست بدست گرديد نهايتا به نام منطقه « ثلاث » تحت حكومت توافقي محمد سعيد مرزه ( سرشيو ) – سيف الله خان مظفرالسلطنه ( سقز ) – و عبدالله بيگ  ( مكري ) قرار گرفت . اهالي كه نياز به آرامش داشتند به اين وضعيت تن داده و در واقع در واگذاري دو سوم منطقه به كردهاي مهاجم هيچ اختياري از خود نداشتند . چراكه قواي روس و انگليس و دولت مركزي ايران هر يك بنا بر مصالحي خواهان چنين وضعيتي بودند و عملا از اكراد در اين اشغالگري ها حمايت مي نمودند . و دولت عثماني در اين تاريخ عملا از هم پاشيده بود . حبيب الله خان تيكلو – عبدالقادر خان تيكلو – آقا صالح رنگه ريژان ( كه در زمان رضا خان نام سلطان پناه را براي خود انتخاب نمود و از نزديكان وي گرديد ) و رستم خان از عشاير كرد هر يك به والي گري منطقه اي انتخاب شدند . براي خريدن مقام پرداخت پنجاه الي صد تومان به كنسول گري ها كافي بود و براي كساني كه داراي چندين سوار مسلح از خدا بي خبر بودند تهيه اين مقدار وجه ابدا مشكلي نداشت .

     هنوز چيزي از اين انتصابات نگذشته بود كه خبر رسيد اسماعيل آقا سميتگو سردار ارشد قارداغلي را شكست داده و خوي – سلماس – اروميه و تمامي توابع را تصرف نموده و به سوي ايالات ثلاث در حركت است . دولت مركزي ملك زاده نامي را با هزار ژاندارم و توپ و قورخانه براي حفظ منطقه ثلاث روانه نمود اما ملك زاده به جاي انجام ماموريت به عيش و عشرت نشست و سميتگو در عرض بيست و چهار ساعت سويوق بولاق را تصرف و علاوه بر قتل افراد بومي بسياري هفتصد ژاندارم را نيز اعدام نمود و سپس حمزه آقا مامش را حاكم سويوق بولاق نموده و خود به چهريق مراجعت نمود .

     حاج زمان خان كه خود را براي اين مسند مستحق تر ميدانست به سقز و بانه رفته و از ميان ايلات و اقوام خود دهها فرد داوطلب را جمع آوري نموده و به بهانه حفظ سقز از تعدي سميتگو ، شهاب السلطان والي وقت سقز را ساقط و بعد نامه اي به سميتگو نوشت و اعلام فرمانبرداري از وي را نمود و سميتگو نيز والي گري سقز را به وي داد !

     حال و روز مردمان منطقه ثلاث را در چنين شرايطي ميتوان تصور نمود كه چه روزهاي سختي را مي گذراندند . هر خانه موظف به تامين و تهيه محل خواب و خورد و خوراك ده الي بيست سوار كرد بود كه تهيه علوفه اسب و قاطر آنان نير علاوه بر اين بود . عليرغم اينكه در اين تاريخ حكومت مركزي به نام پهلوي در تهران به ظاهر تثبيت شده بود اما اين رژيم بيش از بيش دست متعديان كرد و ارمني را در منطقه باز گذاشته بود و چه بسا خود زمينه ساز اصلي كشتار مردم آن ديار بود . چرا كه بعد ها با افشاي اسناد محرمانه دولتي اين مسئله بر ملا شد كه دولت پهلوي در ميان برنامه هاي بلند مدت خود حايل قرار دادان يك منطقه كرد نشين با مرز تركيه در غرب و شمالغرب كشور و نيز يك منطقه ارمني نشين در مرز با روسيه و منطقه شمالغرب و شمال كشور را در سر مي پروراند و براي اجراي آن از هيچ چيز فرو گذار نبود . سويوق بولاق در گير چنين سرنوشت شومي ميشود . بايزيد آقا و كاك الله كرد كه نام خود را به « خادم پهلوي » تغيير داده اند هر شب با هفتاد سوار به غارت منازل و مغازه و انبار و طويله هاي سويوق بولاق هجوم مي آورد و هر شب به سلامت به پناهگاه خود بر مي گردد . اهالي بومي كلا خلع سلاح شده اند و همه امور شهر به ژاندارم هاي شاهي باز گذارده شده است !! روستا هاي قالا جيني – درگاه سليمان – خيدر – حسن سارالان – تالا جار – تاخت – قيز آباد – گول باغي – ليلان – گول تپه – كهريزه – طاطايي – صاحب – قارقار – كرفتو –حماميان – ساراي – گيسلان – خورخوره – رحيم خان – سليمان كندي – زرزرا – چوپلو ...... چنان تاراج گرديدند كه اگر كسي هم از اهالي زنده مانده بود با مهاجرت به نقاط ديگر عملا روستا ها خالي از سكنه گرديدند و برخي از آنها امروزه كاملا محو گرديده اند .

      در ادامه سياستهاي جابجايي مرزها با جابجايي اقوام رضا خاني بود كه در تاريخ 8/8/1308 اسماعيل خان بهادر بعنوان حاكم سويوق بولاق به همراه حسن خان معين مامور مذاكره با مقامات ترك در ايگدير گرديد . در تاريخ 23/2/1309 كلنل لورنس انگليسي در سويوق بولاق مشاهده ميشود . ( راپورت نمره 102 – اسناد ملي ) . در تاريخ 3/11/1306 اخباري در رابطه با اتحاد ارامنه واكراد بر عليه ترك ها بدست ميرسد كه مركز اين اتحاد سويوق بولاق است . ( اسناد ملي – ن ) . در تاريخ 11/ 10 / 1306 دكتر ظهرابيان مبلغ نامي اتحاد اكراد و ارامنه در سويوق بولاق فعاليت مي كند . ( اسناد ملي . ك – 1421 ) . در تاريخ 6 / 11 / 1306 --- 9 نفر از مبلغين اتحاد ارامنه و كرد با نقشه كردستان بزرگ و ارمنستان بزرگ در سويوق بولاق دستگير و به موطن اصلي مراجعت داده ميشوند !! ( اسناد ملي – ن – 122002) .

     با اين اوصاف سياست هاي ديكته شده انگليسي براي پهلوي در راستاي محو كامل ترك هاي مسلمان از روي زمين تا آخرين نفر ، جامهء عمل پوشيده است وقتي كه امروزه در نقشه ها و آمار هاي رسمي كشوري ( مهاباد ) را به جاي ( ساوجبلاغ ) نوشته مي بينيم و از نفوس آماري سال 1300 ه . ق . در برابر 2500 سكنه ترك سويوق بولاق و جمعيت كوچنده كرد موصل و سايمانيه به تعداد متغير 3 هزار نفر ، امروزه مهاباد به منطقه كرد نشين مطلق معرفي مي گردد .

     جابجايي اقوام و ملتها در طول تاريخ بصورت امري اجتناب ناپذير همواره در جريان بوده و هست . اما آنچه كه بر سر آذربايجان و آذربايجاني در طول دويست سال اخير بويژه آمده است از يك واقعه تاريخي به يك فاجعه تاريخي تبديل گرديه است . اگر امروزه پر جمعيت ترين ديازپوراي جهان را بعد از قوم يهود آذربايجانيهاي مهاجر دارند ، بايد كه ريشه را در چنين حيله هاي سياسي جست . آيا تاريخ هنوز در تكرار است ؟

زهره وفايي

325 bin Kürt kökenli Kerkük'e yerleştirildi

  asilkan-ÖZEL HABER

Türkmenlerin çoğunlukta olduğu Kerkük'ün nüfus yapısının son iki yıl içerisinde Kürtler lehine değiştirildiği ortaya çıktı. Kente Kürt göçü devam ederken Kürt ağırlıklı Kerkük İl Yönetimi, kentin nüfus yapısının şimdi çoğunlukla Kürtlerden oluştuğunu açıkladı. Kerkük İl Yönetimi yayınladığı Belediye Dergisi'nde geçici Anayasa'nın 58'inci maddesi uyarınca kente yerleşen Kürt kökenlilerin sayısına ilişkin bilgiler verdi. Buna göre; son iki yılda, Kent Merkezi'ndeki okul ve evlerde 5 bin, Rahimova bölgesinde 20 bin, Halit bölgesinde 45 bin, Baruthane bölgesinde 75 bin, Eski ordu karargahının bulunduğu Arafa bölgesinde 115 bin, Penca-Ali bölgesindeyse 65 bin Kürt kökenli yerleşmiş durumda. Dergide 2003 yılından bu yana kente dönen Türkmenler ise 500 aile yani yaklaşık 2000-2500 kişi olarak gösterildi. Ayrıca, 2003 yılında 870 bin olarak tahmin edilen Kerkük nüfusunun bu son durumda bir milyonu aştığı ve yeni yerleşimlerin yarattığı altyapı sıkıntısının büyük boyutlara ulaştığı vurgulandı. Gözlemciler, bu göçlerle 2003 öncesi yüzde 60'ı Türkmen olan kentin nüfus yapısının tamamen değiştiğini ve şu anda kentin yüzde 60'ından fazlasını Kürt nüfusun oluşturduğuna dikkat çekiyor. Gözlemciler, bu durumun anayasa için öngörülen referandum ve ardından planlanan seçimler için sıkıntı yaratacağını kaydediyor

Güney Kıbrıs 500 PKK’ya Sığınma İzni verdi

Güney Kıbrıs’ta bugüne kadar bin 500 PKK’lıya siyasi sığınma hakkı verildiği iddia edildi.
Rum Fileleftheros gazetesinin Rum istihbaratına dayandırarak verdiği habere göre, PKK üyeleri örgütün yardımıyla Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Türkiye üzerinden Güney Kıbrıs’a geçiyor.
Bin 500 PKK’lıya, siyasi sığınmacı statüsünde oldukları için ayda 2 bin 400 dolar maaş bağlanıyor. Ayrıca bu kişilerin barınma ihtiyacının karşılandığı ve PKK yanlısı gösteri yapmalarına izin verildiği belirtildi.
PKK’lılara hangi tarihten bu yana siyasi sığınma sağlandığı ise açıklanmadı. (arca)

TALABANİ İÇ SAVAŞDAN VƏ TÜRKİYƏNİN MÜDAXİLƏSİNDƏN QORXUR

və Rusiyada özünə dəstək arayır

İSMAYIL

İraqın Amerika süngülərinin ucunda prezident kreslosuna oturdulmuş dövlət başçısı Cəlal Talabani Rusiyanın "Interfax" agentliyinə verdiyi və "Kommersant" qəzetində də dərc edilmiş müsahibəsində Amerika qüvvələri İraqdan çıxarsa, ölkədə iç savaşı çıxacağı, Türkiyənin türkmənləri müdafiə iddiası ilə ölkənin quzeyinə daxil olacağı və Suriyanın İraqa müdaxilə edəcəyindən narahat olduğunu söyləmiş və Rusiyanı İraq işlərində yaxından iştiraka təşviq etməyə çalışmışdır.
Müsahibənin məzmunu və onun Rusiyanın bu iki nüfuzlu media orqanında dərc olunması onun anlaşılan məqsədlə "təşkil" olunduğuna şübhə yeri qoymur və bu ilk baxışdanca hiss olunur. O da aydınca hiss olunur ki, Cəlal Talabani amerikalıların İraqı günün birində tərk edəcəyindən və ölkənin taleyini iraqlıların öz ixtiyarına buraxacağından bərk narahatdır. O zaman isə 4 milyonluq əhalini təmsil edən kürd liderlər 17 milyonluq ərəbin və 3,5 milyonluq türkmənlərin heysiyyəti ilə oynaya bilməyəcəkləri də aydındır. "Amerikalılar gedərsə, İraqda iç savaş çıxacaq" deyir Talabani və bu proqnozunda tam haqlıdır. Çünki türkmənlərə və ölkənin quzeyində yaşayan ərəb əhalisinə sərəncamlarındakı peşmərgə dəstələri ilə son illərdə və amerikalıların göz yummaları ilə çox zorakılıqlar etdilər. İraqı parçalamaq və onu ərəb dünyasından ayırmaq peşinə düşdülər və gözəlcə bilir ki, bir gün bütün bunların hesabı sorulacaq...
Amerikalılar gedərsə... Buna Talabani sual edir: "İranın İraqı işğal etməsinə kim mane olacaq? Türkiyənin türkmənləri müdafiə etmək iddiası ilə ölkənin quzeyinə girməsinə kim əngəl olacaq? Suriyaya kim əngəl olacaq?" Odur ki ruspərəst atası polkovnik Abdulla Talabanidən fərqli olaraq birmənalı amerikapərəst və ya ingilispərəst siyasət yürütdüyünün fərqindədir və yaman gün üçün yenidən "ruspərəst" olmaqdan ötrü əl yeri qoyur Cəlal Talabani. O ruslara İraq məsələsində özlərini aralı tutduqlarına iradını bildirir və onları ...neftlə, yeni neft müqavilələri ilə şirnikdirir.
Talabani Rusiyanı xaos içində qıvrılan İraqın siyasi partiyaları ilə (yəni indi işğal gücləri ilə əməkdaşlıq etməklə özlərini əhalinin gözündə nüfuzdan salmış partiya və qruplarla) əməkdaşlıq əlaqələri qurmağa çağırır. Və öz hakimiyyətlərinin uzun sürəcəyi, onları heç kəsin hakimiyyətdən uzaqlaşdıra bilməyəcəyi barədə gümrah mülahizə söyləyir. Müqavimətçilər isə işğalçılarla əməkdaşlıq edən İraq rəsmilərini bir-bir aradan götürməkdədirlər və türkmən şəhəri Telaferdə terrorçularla mübarizə pərdəsi altında və kürd liderlərin fitvası ilə türkmənlərə divan tutulmasında cavabdeh olan baş nazir İbrahim əl-Cəfərinin başına 100 min dollar mükafat qoyublar.
Talabani deyir ki, Rusiyanın indiki İraq siyasəti realist deyil. Rusiyanı qınayır ki, ölkə xalqının yüzdə 60-nın iştirak etdiyi seçkiləri tanımayıb. Halbuki seçkilər zamanı İraqın kürd peşmərgələrinin nəzarətində olan quzey əyalətlərində türkmənlərin səslərini saxtalaşdırmaq, onların yaşadıqları məntəqələrdə seçkilərə getmələrini əngəlləmək üçün nə kimi fırıldaqlara əl atdıqları yaxşı bəllidir. Xatırladaq ki, İraq Türkmən Cəbhəsi seçkilərin nəticələrini tanımır və bu seçkiləri və təşkil olunmuş parlamenti saxta sayır. Rusiya, əlbəttə, əcnəbi toplarının lülələri altında keçirilmiş seçkini düzgün hərəkət edərək tanımadı. Cəlal Talabani Rusiyanın İraq siyasətini yenidən nəzərdən keçirməsini lazım bilsə də, Rusiyanın İraqa dair öz siyasəti var və bu indiki halda reallığa əsaslanır. Orada hələ ki, musiqini başqaları sifariş verirlər...

www.deliaraz.blogfa.com

دونن ايروان٬ بوگون قاراباغ- كركوك و

يارين بيجار-قوروه-سونقور؟

باتى آزربايجان آراشديرمالارى مركزى ياراديلمالىدير

 يازار: توران بهادرى    

"ايروان خانليغى آزربايجان خانليقلارى آراسيندا هم سياسى هم ده ايقتيصادى جهتدن آزربايجان تاريخچيلرى طرفيندن نه اينكى آز اؤيره نيلميش٬ حتتا دئمك اولار كى اونودولموشدورּ بو لاقئيدلييين اساس سببى بو اولموشدور كى همين خانليغين اراضىسينده يئرله شن موعاصير ائرمنسيتان رئسپوبليكاسى٬ سووئت حاكيمييتى ايللرينده موتتفيق رئسپوبليكا ساييلديغينا گؤره٬ آزربايجان عاليملرى "قارداشليق" نامينا٬ ائرمنى خالقىنين "قلبينه" توخونماميش٬ تاريخى آزربايجان´ا مخصوص اولان ايروان خانليغى´ندان اوز چئويرميش٬ بئله ليكله ده قديم آزربايجان توپراغينى٬ عئلمى باخيمدان هله ٢٠-جى عصرين ٢٠-جى ايللريندن ائرمنى "قارداشلاريميز"ا باغيشلاميشلارּ (١)

گؤروندويو كيمى٬ توركلوك و موسلمانليغين بؤيوك دوشمانى اولان ائرمنىلر٬ اؤز آدلارينا دؤولتلرينى ائرمنى تورپاغيندا يوخ٬ بلكه آزربايجانين ايروان خانليغى آدلانان تاريخى اراضىسينده قورموش و بو غصب ائتديكلرى يئردن٬ آزربايجان´ين قاراباغ و ناخچيوان كيمى ديگر بؤلگه لرينه ال آتميشلار"ּ

يوخاريداكى نقل ائتدييميز متنده٬ ايروان خانليغى يئرينه "باتى آزربايجان" و لاقئيدليك يئرينه "بيلمزليك و خبرسيزليك" و ائرمنى خالقى يئرينه "كورد خالقى" قويولسا٬ ايران آزربايجانى´نين غرب بؤلگه سينين نه قده ر آجيناجاقلى وضعييتده اولماسى بللى اولارּ تاسسوفله ميللتيميز اؤز پروبلئمينه زامانيندا يوخ٬ آنجاق ايش-ايشدن گئچه ندن سونرا فيكير وئريرּ آمما نئجه دييه رلر: دالدان آتان داش توپوقدان ديه رּ

آزربايجانين باتى بؤلگه سى دييه نده٬ چوخلارى اينديكى غربى آزربايجان ايالتينى نظرده توتورلارּ آمما تاريخى قايناقلارا باخديقدا٬ بو منطقه جنوبدان سنندج شهرينه دايانيرּ هله تاريخى منبعلر بير ياندا دورسون٬ شاه رئژيمىنين ايلك جوغرافى و ايدارى بؤلگوسونده غربى آزربايجان ايالتى "دؤردونجو اوستان" آدلاناراق اينديكى شهرلردن علاوه بيجار (گروس)٬ ساققيز٬ بانا٬ ديواندره و ּּּ دا احاطه ائديردى كى آدينى چكديييميز شهرلر تاريخى٬ جوغرافييايى و بعضن ائتنيكى (قوومى) گرچكلره باخماياراق٬ كوردوستان آدلانديريلان ايالته وئريلميشلرּ

آزربايجانين غرب منطقه سى٬ آزربايجانين ان وئريملى٬ گؤزه ل و ايستئراتئژيك بؤلگه سىديرּ آزربايجانين بير چوخ چايى (٢) بورانين داغلاريندان آخيب گلير و خوصوصن تاخيل بئجرمه اوچون ال وئريشلى سولو يئرلره ماليكديرּ بونلاردان علاوه تورك دونياسىنين غرب-شرقينى بير-بيرينه باغلايان تكجه كؤرپو ده باتى آزربايجانديرּ بو يئرلر صفوى دؤورونه كيمى تمامن تورك يوردو اولموش آنجاق بو دؤورون مذهبى ساواشلاريندا و پايتاختين تبريز´دن قزوين´ه و سونرا ايصفاهان´ا كؤچورولمه سى نتيجه سينده٬ اوول موكرى و سونرالار بيلباس ايتتيحادييه سى (٣) آدينا سوننو كوردلر٬ ضيدد-ى شيعه عوثمانلى حيمايه سى آلتيندا بو تورپاقلارين بير بؤيوك قيسمينه گيرميش و يئرلى قيزيلباش توركلرى اؤز يورد-يووالاريندان چيخارميشلار (٤) و گيره بيلمه ديكلرى شهرلرى ده (اورمو٬ ماراغا٬ ּּּּ) عصيرلر بويو تهديد ائتميشلرּ (٥)ּ آزربايجان كوردلرينين يئرلى توركلره "عجم" دئمه لرى ده عوثمانلىجا بير ايصطيلاح و او دؤوره عاييددير و اونلارين عوثمانلىدان گلمه اولماقلارينى گؤسته ريرּ

بو كوردله شميش شهرلرين ان بؤيوكلرى ماهاباد٬ بوكان و ساققيز´ين اؤز آدلاريندان علاوه بوتون كندلرى٬ داغلارى و تپه لرىنين آدلارى دا توركجه ديرּ بو آدلارين بعضىسى دؤولت طرفيندن دييشديريلميش (سويوق بولاق: ماهاباد٬ قاراموسالى: سيمينه-بوكان بخشى) و بعضيلرى ده سونرادان يئرله شن اهالى طرفيندن كورد ديلينه اوياراق تحريف اولونموشدورּ (بىكندى و يا بؤيوك كند: بوكان (٦)) و بير چوخو دا فارسجا اوخشاديغى و يا معناسىنين آنلاشيلماديغى اوچون دييشديريلمه ميشديرּ بونونلا بئله هله ده بو يئرلرين توپونيملرينين (جوغرافى آدلار) يوزده دوخسانى توركجه و يا تورك منشالىديرּ توركجه اولمايانلار دا آنجاق باقرآباد٬ كربلائى رضاخان و ּּּּ كيمى شيعه-آزربايجان منشالىديرּ

سونراكى ايدارى و جوغرافييايى تقسيماتدا٬ آزربايجانين بير چوخ كوردله شميش شهرلرى (ساققيز٬ بانا٬ ديواندره و ּּּ) و بيجار كيمى تورك شهرى٬ كوردوستان´ا وئريلميش و تكجه كورد آدىيلا تانينان ماهاباد٬ غربى آزربايجان تركيبينده قالميشديرּ كورد نوفوسو آرتاراق سرحد داغلاريندان دوزه نليكلره و شهرلره ائنمه لرى و گئچن ٢٥ ايلده امنييتسيزليك نتيجه سينده يئرلى تورك اهالىنين مركزى شهرلره كؤچمه سى و قارشى طرفين ايكى بؤيوك حيزبى واسيطه سىيله تشكيلاتلانماسى٬ غربى آزربايجاندا گرگين بير شراييط ياراتميش و ماهاباد´دان سونرا دا دؤرد شهريستانين سردشت (سارى داش)٬ پيرانشهر (خانا)٬ بوكان و اشنويه (اوشنو) دوزه لمه سينه گتيريب چيخارميشديرּ

ايران ايسلام اينقيلابيندان سونرا كورد حيزبلرىنين فعالييتى نتيجه سينده يارانان تهلوكه لى شراييطده٬ تورك شهرى اولان خانا´دان بوتون توركلر قووولموش و سولدوز و اورمو´يا و ּּּ كؤچمه لى اولموشلارּ ماهاباد و اوشنو شهرلريندن ده بؤيوك تورك آزينليغى قاچماغا مجبور اولموشدورּ شيمالى آزربايجاندا اولدوغو كيمى٬ كورد قارداشلاريميز ساققيز٬ بوكان و ماهاباد´ا كيفايتله نمه ميش٬ سولدوز´ا و اورمو´يا دا ال آتميشلارּ ١٣٥٨-جى ايلين بيرينجى آييندا سولدوز´دا ٢٠ مين نفرليك حيزبى بير ميتينگ گئچيره ندن سونرا٬ يئرلى تورك اهالىنى قيرماق ايسته ميش٬ آما يئنيله ره ك ناغادئى كورد اقللييتى ايله بيرليكده ماهاباد´ا قاچميشديرلارּ بير نئچه آيدان سونرا٬ قاچان كوردلر٬ ناغادئى شهرينه قايتاريلميش٬ آمما خانا´نين گوناهسيز قاچقينلارينى اؤز يورد-يووالارينا قايتاران و يا حداقل سولدوز كوردلرىيله يئرلرينى دييشن اولماميشديرּ

دوغرودان دا وطنين او باش٬ بو باشى يوخدورּ بيز توركلر هر ياندا دا اولساق ائله بئله يئرسيز رحمى كؤنولوكּ ١٩٨٩-١٩٨٨ ايللرده (شوروى داغيلاندا) ٢٥٠ مين نفر آزربايجانلى اؤز آتا-بابا يوردلاريندان (اينديكى ائرمنيستاندان) قووولدو٬ آمما بير نفر ائرمنى آزربايجاندان چيخمادى كى هئچ٬ گون به گون چوخاليب گوجله نديلرּ بيلميره م نييه بونلارى دوشوننده هم آزربايجان جومهورييتىنين غرب بؤلگه سى و هم ايران آزربايجانىنين غرب قيسمى آراسيندا بير بؤيوك اوخشارليق و عئينى طاليع گؤرونور:

-         هر ايكى بؤلگه آزربايجان´ين سرحد٬ داغليق و ايستئراتئژيك اراضىسيديرּ

-         بو منطقه لرده آزربايجان´ين يوخ٬ بلكه ائرمنىلرين (ايروان ١٩١٨ ميلادى) و كوردلرين (ماهاباد ١٩٤٥) تاريخلرينده ايلك دؤولتلرى قورولموشدورּ

-         هر ايكى منطقه ده يابانجيلارين يئرله شمه لرى و نهايت دؤولت قورمالارى٬ يالنيز اؤز گوجلرى يوخ٬ ياد اؤلكه لرين يارديمى ايله اولموشدورּ

-         بو بؤلگه لرده يئرله شن ميللتلر و قورولموش و يا قورولاجاق اولان دؤولتلر٬ آزربايجان توركلرى ايله آنادولو توركلرىنين آراسينى كسميش و يا كسمكده ديرلرּ

-         سونرادان يئرله شن هر ايكى ميللت٬ ان آزى بير گوجلو پارتييايا داياناراق اؤز هدفلرينى ايزله ميشلرּ

-         هر ايكى باسقينچى ميللت تورپاقلاريميزين بؤيوك بير حيصصه سينه صاحابلانماغا قانئع اولماميش٬ هامىسينى ايسته مكده ديرلرּ

شيمالى آزربايجانين غرب بؤلگه سى اولان "تاريخى ايروان خانليغى" بوتونلوكله ائرمنى الينه گئچميش و بوگونكو ائرمنيستان اؤلكه سينى اولوشدورموشدورּ تورپاقلاريميزدا ائرمنيستان دؤولتى ياراناندا٬ ائعتيراض ائديب و رسمييته تانيماسايديق و يا هئچ اولماسا تئز تئز كيتابلاردا و قزئتلرده بو تورپاقلارين آزربايجان´ا عاييد اولماسينى وورغولاسايديق٬ ائرمنىلر جسارت ائديب قاراباغ´ى ايسته مزديلر و داييم بيزيم ميننتيميزين آلتيندا ياشايارديلارּ

ايندى ايران آزربايجانى´ندا دا بئله بير وضعييت وارديرּ كوردله شميش و آزربايجان تركيبيندن چيخميش شهرلرى آزربايجان تركيبينه قايتارماق اولماسا دا٬ آنجاق حودودلاريميزدا اولان شهرلرى برك ساخلاماقلا برابر٬ بو شهرلرين گئچميش تاريخينى و آزربايجان´ا عاييد اولماقلارينى آراشديريب يازماق لازيمديرּ آراز´ين اوتاييندا اولانلار٬ بو تايلىلار اوچون عيبرت درسى اولمالىديرּ ايندى "ادب" كيمى بيريسى سنندج´ده اوتوروب "اورميه كؤكوندن بير كورد شهرىدير" دئمه سى بيزيم لاقئيدليييميز و داها دوغروسو بيلمزليييميزدن ايره لى گليرּ

ايندىيه دك تاريخچىلريميزدن بيرى بو يئرلرين تاريخى٬ جوغرافيياسى و كيملره عاييد اولماسينى و كوردلرين نه زاماندان بورالارا يئرله شمه يينى يازيب آچيقلاماميشديرּ حتتا بئله اولموشدور كى اؤز توركلريميز آزربايجان كورد شهرلرى دورسون قيراقدا٬ مياندآب (قوشاچاى)٬ سولدوز (ناغادئى)٬ مليك كندى (ملكان)٬ تيكان تپه (تكاب) و سايين قالا´نى (شاهين دژ) دا كوردوستان سايميشلارּ آزربايجانين مركزى اولان تبريز شهرىنين تئرميناليندا٬ آدينى چكديييم شهرلر٬ كوردوستان خططينده يئرله شديريلميشدير و اونلارين اوتوبوسلارى كوردوستان ايستگاهى آدلانان يئردن يولا چيخيرلارּ ايندى بير تبريزلىدن آدى گئچن شهرلرين هارادا يئرله شديكلرينى سوروشسان٬ هر هارانى دئسه آزربايجان دئمه يه جكּ چونكو بيزيم عواميميز اؤز يئرينده٬ اوستاديميز دا يازيچىميز دا بو يئرلرى كوردوستان تانيييرּ آدليم جوغرافيياچى يازيچىلاريميزدان اولان شخصين "درياچه اورميه" (٨) آدلى كيتابيندا سولدوز´ون كوردوستان´دا يئرله شدييى ايدديعا ائديلميشديرּ

بونون قارشىسيندا

-         غربى آزربايجان اوستانىنين بئش كورد شهرىنين ايسلامى شوراسى٬ شهرلرينين يئنى چكيلن و ان بؤيوك خيياوانىنين (خوصوصن تورك شهرلرينه باخان خيياوانلارين) آدينى كوردوستان قويموش٬

-         جومهور رييسى خاتمىنين اوستانيميزا اولان سفرينده (١٣٧٩) اوندان بو شهرلرين تركيبيندن ماهاباد مركزلييينده و موكرييان (مكريان) آدينا بير ايالت دوزه لمه سينى ايسته ميشلرּ

-         حتتا بو اياليتين يارانماسينا زمين حاضيرلاماق اوچون "موكرييان كوردوستانىنين طبيعى جوغرافيياسى" (٩) آدلى اثرى يازيب و تبريز دانيشگاهى اوستادىنين يارديميندان دا تشككور ائتميشديرلرּ سونرا بو كيتابى كوردوستان آموزش و پرورش ايداره لرينه و اونلارين دا الى ايله مدرسه لره گؤنده رميشلرּ

-          شيمالى عيراقدا يازيلميش "موكرييان كوردوستانى" كيتابينى فارسجايا چئويره ره ك اردبيللى "آنا" نشريياتى طرفيندن يايميشديلارּ  

-         هر ايل سونو سنندج و ماهاباد´دا و هابئله تئهراند´دا ياشايان كوردلر – پارلئمان كورد فراكسييونو باشدا اولاراق- واسيطه سىيله كوردوستان تقويمى چيخارميش و آزربايجان تورك شهرلرينى ده او جومله دن اورمييه نى ايچينه داخيل ائتميشلرּ

-         ماهاباد رادييو-تئلئويزييونو واسيطه سىيله ساده بير مساله لرى باهانا ائده ره ك تئهران رادييو-تئلئويزييونونا گوزاريش گؤنده ريب و غربى آزربايجان´ين بوتون جنوب شهرلرين كورد و ماهاباد´ا تابئع كيمى گؤسترميشلر٬

-         و حتتا اورمو گؤلو´نه گليب كؤچن قوشلاردان بئله واز گئچمه ميش بو بؤلگه نى سانكى ماهاباد´ين گؤلو كيمى تانيتميشلارּ

-         باتى آزربايجان´ين جنوب غربينده (١٠) يئرله شن كورد شهرلرينى آزربايجان شهرى كيمى يوخ٬ كوردوستاندان قوپاريلميش بير شهر كيمى قلمه وئرميشلرּ

-         عيراق كوردلرى٬ غربى آزربايجان ايالتينى تمامن ماكى´دان تيكاب´ا قده ر٬ بؤيوك كوردوستان خريطه سينه داخيل ائتميش و بو خريطه نى (١١) آزربايجان´ين بوتون كورد شهرلرينده يايميشلارּ

بيز بونلارين قارشىسيندا نئيله ميشيك؟! آزربايجان ايچينده٬ آزربايجان شهرلرينه قوندارما تاريخ٬ جوغرافييا و سيجيللى ياراداندا٬ بيز ده دوروب باخيب و چوخ واختلار دا اونو تصديقله ميشيكּ بو لاقئيد ياناشماقلار٬ قارشى طرفى جسارتله نديرميش و الينده توتدوغو و سونرا صاحابلانميش شهرلردن علاوه٬ آزربايجانيميزين باشقا كورد آزينليقلى شهرلرينى ده ايسته ميشلر:

-         ماهاباد رادييو-تئلئويزييونوندان باشقا غربى آزربايجان اوستانى كاناليندان دا توركجه يله برابر كوردجه وئريليش وئريريكּ

-         ماهاباد´ى (١٢) غربى آزربايجانين جنوبوندا يئرله شن شهرلرين ايدارى مركزى ائيله ميشيكּ

-         ايران كوردلرىنين ان تانينميش و بين المللى درگيسى "سروه" (١٣) نين كوردوستان آدينا اورميه ده چيخماسينا گؤز يومموشوقּ

-         "صلاح الدين ايوبى" نشريياتى و "مركزى نشرى فرهنگى و ادبى كوردى" تشكيلاتى سنندج و يا ماهاباددا يوخ٬ اورميه ده فعالييت گؤسته رير و اورميه نى دونيايا و ديگر كوردلره بير آزربايجانلى شهر كيمى يوخ٬ كورد شهرى كيمى تانيتديريرּ بئله بير مركزين چاليشماسى نتيجه سينده بيزيم گنج اولان ادبيياتچى آراشديرماجيلاريميز دا (١٤) تورك ادبيياتىدئييل٬ بلكه "كورد ادبيياتيندا شاهنامه" موعضوسوندا تدقيات آپاريرلارּ

-         بيز توركلرين داغيناقليغى٬ ميللى شوعورسوزلوغو و ساغ- سولون دالىسيجا گئتمه سى و بعضن رووشن فيكيرليك اداسى چيخارداراق سئچگيلره قاتيلماسى و اونلارين كورد حيزبلرى و ميللى شوعور اساسيندا بيرله شمه لرى نتيجه سينده٬ حاقلارى اولان ٣ وكيلدن علاوه ٢ وكيل ده اورمو و سولدوز´دان پارلئنمانا گؤنده ريب و اوستانين ١٢ وكيليندن بئشينى اؤزلرينه مخصوص ائتميشرּ

-         و يئنه ده اورميه دن كورد وكيلى گؤنده رمك كيمى سابيقه سيز اولان٬ ٢ نفر كورد بو شهرين ٩ نفرليك شوراسينا سوخابيلميشلرּ

-         بوتون بو ايره لىله ييشلرين نتيجه سى اولاراق٬ اوستاندارين يارديمچيلاريندان بيرى و اوستان ايش ايداره سىنين رييسى كورد سئچيلير كى بو رييسين ايلك ايشى حاق سسيميز اولان "نويد آزربايجان" نشرييه سينى باغلاماغا چاليشماق اولورּ

-         سنندج´ده چيخان كوردجه درگيلر٬ اوجومله دن سنندج´ين ايكينجى وكيلى دوكتور جلالىزاده نين "سيروان" (١٥) هفته لييى اورميه قزئتلريندن تئز (تبريز´ين نشرييه سى ده اولسا بورالارا گلمز) بوتون اوستان شهرلينه يئتيشيب و ساتيليرּ بو نشرييه ده "مناطق كوردنشين" آدىيلا بوتون غربى آزربايجان شهرلريندن خبر درج اولور و غربى آزربايجان ايالتى كوردنشين منطقه لرين باشيندا گتيريليرּ

آمما بونلارين قارشيليغيندا:

-         كوردوستان ايالتينده ياشايان و بو اوستانين ياريسينا ياخين بوتون شرق قيسمتىنى توتان قوروه و بيجار توركلريندن كيمسه نين خبرى يوخدورּ

-         كوردوستان اوستانى تئلئويزييون كانالىنين بير دقيقه بئله توركجه وئريليشى يوخدورּ

-         بو شهرلرده -كيرمانشاه´ين سونقور تورك شهرى ايله بيرليكده- بير صحيفه ليك توركجه قزئت ده چيخميرּ

-         اينديكى دؤولت سؤزچوسو و گئچميش كوردوستان اوستاندارى كوردچو "رمضانزاده" نين هيدايتى ايله آلتينجى مجليسه بو ايكى شهردن كورد ميللت وكيلى سئچيليبدير كى آللاها شوكورلر اولسون يئددى دؤورده تيكرارلانمادىּ سنندج كوردلرىنين گئجه گوندوز فيكيرلرى آزربايجان كوردلرى اولاراق٬ هئچ بيزيميز كوردوستان ايالتينده ياشايان توركلردن سؤز آچميريقּ بير حالدا كى همين توركلر ميللت وكيلى ساييسى باخيميندان (٦ دان ٢)٬ غربى آزربايجان كوردلريندن (١٢ دن ٣) يوخاريدا دورورلارּ

-          كوردوستان ايالتىنين اساس صنايئعى٬ سيمان و دمير اريتمه كرخانالارى و گئنيش اكين يئرلرى بيجار و قوروه´ده يئرله شير و خاتمى دؤولت باشيان گلنه كيمى بو اوستانين سياسى و ايدارى و امنييتى مقاملارى بو شهرلردن سئچيليردىּ

بوتون بونلارى گؤزدن گئچيره نده و شيمالى آزربايجان´ا عيبرت گؤزويله باخاندا تكجه بير آيدين يول گؤرونور٬ او دا آزربايجان جاميعه سينه ياراشان بير آراشديرما مركزى ياراتماقديرּ بو مركز:

-         اؤزونه ماكى٬ چالديران٬ خوى٬ سالماس٬ اورمو٬ سولدوز٬ اوشنو٬ خانا٬ قوشاچاى٬ سايين قالا٬ تيكان تپه٬ بيجار٬ قوروه و سونقور شهرلريندن عوضو سئچه ره ك بو يئرلر حاققيندا معلومات توپلاييب و آراشديرمالار آپارابيلرּ

-         بو عوضولرين يارديمى ايله آزربايجان´ين غرب بؤلگه سىنين تاريخچه سى و تاريخى جوغرافيياسى (خوصوصىيله تئيمورى و صفوى دؤورو) يازيلمالىديرּ

-         بو شهرلرين ميللت وكيللرىيله داييم تماسدا اولوب لازيم اولان تكليفلرى وئرمك اولارּ

-         بو شهرلرده خوصوصن قوروه و بيجار´دا و ها بئله دانيشگاهلاريندا توركجه قزئت٬ درگى و كيتاب چيخارماغا يارديم گؤسته رمك لازيمديرּ

-         بيجار´ين هم مدنييت و هم لهجه و هم مسافت ياخينليغى اوزوندن زنگان´ا٬ و قورونه´نى ده همين ندنلره گؤره همدان´ا باغلاماغا يوللار آختاريلمالىديرּ

-         قارشى طرفدن اراضى ايدديعالار اؤنه سوروله نده٬ آراشديرما مركزى سنندج´ه كيمى شهرلرين تاريخى آزربايجان´ا عاييد اولماسينى ايره لى سوره بيلرּ

-         اورميه ده فعالييت گؤسته رن كورد مركز و درگىسينين ييغيشديريلماسى و ان آزى سنندج و كيرمانشاه كيمى شهرله آپاريلماسى حاقدا مسول مقاملار و او جومله دن موللا حسنى جنابلارى ايله ده گؤروشوب دانيشماق اولارּ

-         باشقا اوستانلاردا اولدوغو كيمى رادييو-تئلئويزييون يالنيز اوستان مركزينده اولمالىديرּ

-         ماهاباد يالنيز بير نئچه كند واسيطه سىيله اورمو درياسىيلا قونشودورּ بو كندلرى قونشو شهرلر او جومله دن ميانداب و يا ناغادئى´ه باغلاماق لازيمديرּ

آنجاق آراشديرمالار مركزى كيمى تشكيلات٬ كيتابلاردا٬ درگيلرده و خريطه لرده اولان يالان و اويدورما ايدديعالارا منطيقى جاوابلار يازيب باتى آزربايجان مساله سينى لازيم اولان يئرلره او جومله دن آزربايجان ايجتيماعييتينه گوجلو بير شكيلده چاتديرابيلرּ بو مركز اورميه´ده نويد آزربايجان و يا وارليق دفترينده و يا هر بير آزربايجان سئوه ر ائوينده ساده و عئلمى بير شكيلده قورولابيلرּ يالنيز بئله عئلمى-تحقيقى تشكيلاتلار بو كوردله شمه پروسئسىنين قاباغينى آلماغا قاديرديرּ بونو بيله ره ك كى باتى آزربايجان٬ آزربايجان يوردونون آچارىدير و بو آچار هر هانسى ميللتين الينده اولسا او خالق٬ ايران آزربايجانى´نا حاكيم اولاجاقديرּ اونوتماياق كى ايراندا آزربايجان توركلرى شرقده گيلان-مازندران ايالتلرينه كيمى ايره لىله ميش و جنوبدان دا تئهران´ى اللرينه آلميشلارּ آنجاق يالنيز غربده باسيليب گئريله ميشلرּ

اينشاللاه بو يازى چاپ اولماق همين٬ وطن سئوه ر عاليملريميز و تاريخچى٬ جوغرافيياچى و سياستچى بيليم آداملاريميز٬ بئله بير مركزى ياراتماغا اؤز حاضيرليقلارينى بيلديريب و اؤز فعالييتلرى ايله بو گئرىله مه و تورپاق ايتيرمه نين قاباغينى آلاجاقلارּ آزربايجان´ين بو بؤلگه ده و بو مورككب شراييطده ياشايان اوخوموش جاوانلاريندا بير ميللى حيس اويانيبدير كى اوندان يارارلانماق و دوغرو ميللت يولونا يؤنله نديرمك گره كديرּ بئله اولماسين كى قوزئى آزربايجان´دا دئييلنلر كيمى "ايروان خانليغى جهننم٬ قاراباغ´يميز و اوسته ليك يئددى شهريميز ده گئتدى"٬ بيز ده دئيه ك كى "ساققيز٬ بوكان٬ ماهاباد جهننم؛ اورمو٬ سولدوز٬ سالماس٬ تيكان تپه و سايين قالا دا گئتدى" و سونرا باشلاياق اليميزدن چيخيب بير داها قاييتمايان يوردلاريميزا تاريخدن سيجيللى دوزه لدكּ آمما سئوينمه لىييك كى بو تايدا هله ده چوخ گئج اولماييبديرּ

اتك يازيلار:

١- ايروان خانليغى٬ فواد علىيئو-عورفان حسن اووּ باكى٬ آزربايجان دؤولت نشريياتىּ ١٩٩٧ ּ ص٣

٢- او جومله دن: جيغاتى٬ تاتائو٬ قيزيل اؤزه ن و ּּּּ

٣- بيلباس بيرلييى منگور٬ پيران٬ مامش٬ زرزا و ּּּدن عيبارتديرּ

٤- شرفنامه (قرن ١١ هּ قּ) امير شرف خان بدليسى٬ به كوشش محمد عباسى

٥- سونرالار قاجار دؤورونده بو تهديدلرى قارشيلاماق اوچون ساكينسيز سولدوز´ا قاراپاپاق توركلرينى يئرله شديرديلرּ

٦- بى كندى= بوكان٬ مليك كندى= ملكان آد دييشديرمه سينده ده بو پروسه گئتميشديرּ

٧- بهاءالدين ادب٬ سنندج´ين ٥ نجى و ٦ نجى دؤورو ان كوردچو وكيلى و كورد فراكسييونونو قورانلاردان بيرى٬ اورميه دن تاريخده ايلك دفعه اولاراق كريم فتاح پور آديندا بير كورد وكيلى سئچيله ندن سونرا بو سؤزو دئميشديرּ

٨- درياچه اورميه٬ بهروز خاماچى٬ تبريز٬ مهد آزادى

٩- جغرافياى طبيعى كردستان موكريان٬ با تاكيد بر حوضه زاب (شهرستانهاى سردشت٬ بانه٬ پيرانشهر٬ مهاباد٬ بوكان٬ سقز٬ نقده و اشنويه)ּ سعيد خضرى٬ تهران٬ ناقوس٬ چاپ اول٬ ١٣٧٩ ּ تبريز دانيشگاهىنين طبيعى جوغرافييا گروپونون اوستادى دوكتور بهروز ساى صرافين بو يازارا يارديمى اولموشدورּ

بو سيرادان اولان باشقا بير كيتاب٬ بررسى اوضاع طبيعى٬ اقتصادى و انسانى كردستان (نمونه كردستان مكرى)٬ حبيب الله تابانى٬ مهاباد٬ انتشارات سيديان٬ چاپ دوم٬ ١٣٥٨

١٠- غربى آزربايجان´ين كورد شهرلرى بو ايالتين جنوب غربينده يئرله شير آمما اونلار بو محدوده نى گئنيشله نديريب بوتون جنوبا شاميل ائديرلرּ

١١- بو خريطه يه ايراندان توتون باتى آزربايجان٬ كوردوستان٬ كيرمانشاه و ايلام سالينميشديرּ عيراقدان كركوك و موصل دا منيمسه نميشدير و توركييه نين بوتون شيمال-ى شرق٬ شرق٬ جنوب-ى شرق و مركزينه كيمى بو خريطه يه داخيل ائديلميشديرּ

١٢- جنوبى شهرلرين خوصوصن سولدوز´ون چوخلو ايداره و بانكلارينين مركزى ماهاباد´دا يئرله شمكده دير كى بو دا بوشهرلرين ايداره و بانكلاريندا كورد ايشچىلرين چوخالماسينا و نهايت حاكيمييتينه گتيريب چيخارميشديرּ

١٣- بو كوردجه درگى ١٣٦٤ دن ١٥ مين تيراژلا چيخماقداديرּ بو بين الملل مجله و اينتيشارات و مركزى نشرين ايمتييازى ١٣٥٩ جو ايلده دؤردونجو كونگره دن سونرا كوردوستان دئموكرات پارتيياسيندان آيريلانلار اوچون وئريلميشدير و اونو داخيله و ائحتيمالن امنييت ناظيرليكلرى مالييه له شديريرּ اونون ايلك باش يازارى قاضى محمد´ين شاعيرى "هيمن" اولموش و اينديليكده احمد قاضى باش يازارىديرּ ميانداب ميللت وكيلى محبىنيا دا بير نئچه ايل اونون سوروملو مودورو اولموشدورּ

١٤- سجاد آيدينلوּ شاهنامه در ادبيات كردىּ اورميه٬ انتشارات صلاح الدين ايوبى

١٥- آلتى ياشيندا٬ ١٦ صحيفه ليك و ٥٠ تومن ديرينده كوردجه و فارسجا هفته ليك درگىּ ايمتيياز صاحابى: كوردوستان شهردارىلرينين هميارى سازمانىּ سوروملو مودور: سنندج ميللت وكيلى دوكتور جلال جلالىزاده و باش يازارى: بانا فرماندارى محمد كريم اسدبيگى